Пратакол
5:2 і пераменнае голад
Гэтыя метады даюць найбольшыя страты вагі сярод пратаколаў голадання, з самай няздольнай прычынай: яны ствараюць найбольшыя дэфіцыты.
Што ўключаюць пратаколы
| Пратакол | Дні голадання | Спажыванне ў гэтыя дні | Іншыя дні |
|---|---|---|---|
| 5:2 | Два непаслядоўныя дні на тыдзень | Прыкладна чвэрць ад нармальнага спажывання | Без абмежаванняў |
| Пераменнае (мадэраванае) голаданне | Кожны другі дзень | Прыкладна чвэрць ад нармальнага спажывання | Без абмежаванняў |
| Пераменнае (сапраўднае) голаданне | Кожны другі дзень | Нічога | Без абмежаванняў |
Амаль усе даследаванні выкарыстоўваюць мадэраваныя версіі. Сапраўднае нулявое пераменнае голаданне рэдка сустракаецца ў даследаваннях, бо прытрымліванне зніжаецца.
Параўнальныя доказы
Найбольш карысны аналіз параўнаў пераменнае голаданне, 5:2 і часавое абмежаванае харчаванне ў параўнанні паміж даследаваннямі [2]. Пераменнае голаданне аказалася наперадзе. Сістэматычны агляд BMJ стратэгій голадання ў цэлым супадае [1].
Адна сапраўды супакоеная знаходка: мета-аналіз вынікаў апетыту паказаў, што пераменнае голаданне не выклікае кампенсаторнага павышэння голаду, як прадказалі крытыкі [3]. Людзі не аднаўляюць дэфіцыт у дні, калі не голадуюць.
Эфектыўнасць зніжэння вагі
Дзе доказы заканчваюцца
Cochrane даследаваў пераменнае голаданне для прафілактыкі сардэчна-сасудзістых захворванняў і прыйшоў да высновы, што доказы недастатковыя [5] — не адмоўныя, а недастатковыя. Гэта іншая і больш сумленная ацэнка, чым звычайна паведамляюць як энтузіясты, так і крытыкі. Ранейшы сістэматычны агляд голадання і страты вагі прыйшоў да падобных высноў адносна якасці даследаванняў [6].
Рэзультат печані
Адна з больш цікавых станоўчых знаходак: пераменнае голаданне ў спалучэнні з аэрабным трэніроўкай палепшыла неалкагольную тлустую хваробу печані ў рандомізаваным даследаванні, і гэтае спалучэнне пераўзышло кожны кампанент асобна [7]. Як і з часавым абмежаваным харчаваннем, голаданне плюс трэніроўка пераўзыходзіць голаданне.
Выбар паміж імі
- Выбірайце па ўстойлівасці, а не па эфекце. Найбольшы эфект у даследаванні не мае значэння, калі вы спыняецеся на шостым тыдні. Узровень скарачэння ўдзельнікаў — гэта найбольш недаацэнены лік у гэтай літаратуры.
- 5:2 — звычайны кампраміс. Два цяжкія дні на тыдзень з'яўляюцца больш прымальнымі для большасці людзей, чым кожны другі дзень.
- Дні голадання патрабуюць бялка. Чвэрць ад нармальнага спажывання, якая складаецца з бялка і гародніны, — гэта зусім іншы дзень, чым чвэрць, зробленая з тостаў.
- Не спалучайце пратаколы. Спалучэнне пераменнага голадання з сціснутым акном у дні, калі не голадуюць, не было выпрабавана і ў асноўным прыводзіць да вельмі вялікага дэфіцыту з вельмі дрэнным прытрымліваннем.
Частыя пытанні
Ці лепш 5:2, чым 16:8?
Ці магу я займацца спортам у дзень голадання?
Ці дапамагае гэта пры тлустай печані?
Ці павінны два дні голадання быць непаслядоўнымі?
Спасылкі
Кожная цытацыя ніжэй спасылаецца на арыгінальны рэйтынг, правераны рэйтынгам на PubMed або праз DOI. Нічога тут не з'яўляецца заменай медыцынскай парады.
-
Intermittent fasting for adults with overweight or obesity Garegnani LI, Oltra G, Ivaldi D, et al. · The Cochrane database of systematic reviews · 2026 · Meta-analysis DOIPubMed 41692034Full text
-
Comparison of Different Intermittent Fasting Patterns or Different Extents of Calorie Restriction for Weight Loss and Metabolic Improvement in Adults: A Systematic Review and Network Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials Wu X, Ding Y, Cao Q, et al. · Nutrition reviews · 2026 · Meta-analysis DOIPubMed 40367516
-
Meta-analysis and meta-regression of intermittent fasting effects on glycaemic control in type 2 diabetes: Subgroup analyses and variability Anasanti MD, Hamzah N · Diabetes & metabolic syndrome · 2025 · Meta-analysis DOIPubMed 40849220
-
The effects of intermittent fasting on sleep quality and cardiometabolic health outcomes in adults with overweight/obesity status: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials Yong YN, McCubbin AJ, O'Driscoll DM, et al. · Sleep medicine reviews · 2025 · Meta-analysis DOIPubMed 41202521
-
Intermittent fasting for weight management and metabolic health: An updated comprehensive umbrella review of health outcomes Hua Z, Yang S, Li J, et al. · Diabetes, obesity & metabolism · 2025 · Systematic review DOIPubMed 39618023
-
Intermittent fasting strategies and their effects on body weight and other cardiometabolic risk factors: systematic review and network meta-analysis of randomised clinical trials Semnani-Azad Z, Khan TA, Chiavaroli L, et al. · BMJ (Clinical research ed.) · 2025 · Meta-analysis DOIPubMed 40533200Full text
-
A meta-analysis comparing the effectiveness of alternate day fasting, the 5:2 diet, and time-restricted eating for weight loss Elortegui Pascual P, Rolands MR, Eldridge AL, et al. · Obesity (Silver Spring, Md.) · 2023 · Meta-analysis DOIPubMed 36349432Full text
-
The Effect of Intermittent Fasting on Appetite: A Systematic Review and Meta-Analysis Elsworth RL, Monge A, Perry R, et al. · Nutrients · 2023 · Meta-analysis DOIPubMed 37299567Full text
-
Intermittent Fasting and Obesity-Related Health Outcomes: An Umbrella Review of Meta-analyses of Randomized Clinical Trials Patikorn C, Roubal K, Veettil SK, et al. · JAMA network open · 2021 · Systematic review DOIPubMed 34919135Full text
-
Intermittent fasting for the prevention of cardiovascular disease Allaf M, Elghazaly H, Mohamed OG, et al. · The Cochrane database of systematic reviews · 2021 · Systematic review DOIPubMed 33512717Full text
-
Intermittent fasting and weight loss: Systematic review Welton S, Minty R, O'Driscoll T, et al. · Canadian family physician Medecin de famille canadien · 2020 · Systematic review PubMed 32060194Full text
-
Three-week Alternate-day Fasting Improves Myocardial Flow Reserve and Reduces Oxygen Use in Overweight Individuals Kjærulff MLG, Luong TV, Munk OL, et al. · The Journal of clinical endocrinology and metabolism · 2026 · Randomised controlled trial DOIPubMed 40890042
-
Comparison of acute intermittent fasting interventions on mood, hunger, sleep quality, and diet satisfaction in females: A crossover experimental design Amendola K, Harris L, Ohayon R, et al. · PloS one · 2026 · Randomised controlled trial DOIPubMed 42647528Full text
-
Alternate-day fasting elicits larger changes in fat mass than time-restricted eating in adults without obesity - A randomized clinical trial Derron N, Güntner AT, Weber IC, et al. · Clinical nutrition (Edinburgh, Scotland) · 2025 · Randomised controlled trial DOIPubMed 40945487
-
Effect of a ketogenic diet, time-restricted eating, or alternate-day fasting on weight loss in adults with obesity: a randomized clinical trial Martínez-Montoro JI, Bandera B, Gutiérrez-Bedmar M, et al. · BMC medicine · 2025 · Randomised controlled trial DOIPubMed 40598397Full text
-
Effect of alternate day fasting combined with aerobic exercise on non-alcoholic fatty liver disease: A randomized controlled trial Ezpeleta M, Gabel K, Cienfuegos S, et al. · Cell metabolism · 2023 · Randomised controlled trial DOIPubMed 36549296Full text
-
Sustained alternate-day fasting potentiates doxorubicin cardiotoxicity Ozcan M, Guo Z, Valenzuela Ripoll C, et al. · Cell metabolism · 2023 · Randomised controlled trial DOIPubMed 36868222Full text
-
Intermittent Fasting in Weight Loss and Cardiometabolic Risk Reduction: A Randomized Controlled Trial Chair SY, Cai H, Cao X, et al. · The journal of nursing research : JNR · 2022 · Randomised controlled trial DOIPubMed 35050952
-
Alternate Day Fasting Improves Physiological and Molecular Markers of Aging in Healthy, Non-obese Humans Stekovic S, Hofer SJ, Tripolt N, et al. · Cell metabolism · 2019 · Randomised controlled trial DOIPubMed 31471173
-
Determinants of weight loss success with alternate day fasting Varady KA, Hoddy KK, Kroeger CM, et al. · Obesity research & clinical practice · 2016 · Randomised controlled trial DOIPubMed 26385599
-
[Intermittent fasting and human metabolic health] Carvajal V, Marín A, Gihardo D, et al. · Revista medica de Chile · 2023 · Review DOIPubMed 37906749
-
Intermittent Fasting and Metabolic Health Vasim I, Majeed CN, DeBoer MD · Nutrients · 2022 · Review DOIPubMed 35276989Full text